بود ) اما دم پنهان آن در مسيرى بود كه امام على بن موسى الرضا عليه السّلام آن را هدايت و رهبرى مىكرد ( بىآن كه امام عليه السّلام خواسته باشد با پذيرش ولايتعهدى اين موضع را اتّخاذ كند ، بلكه بعد از پذيرش تحميلى ولايتعهدى ، همچنان كه از قبل مواضع خود را دربارهء ولايتعهدى اعلام كرده بود ، اين سياست را نيز بعدا ادامه داد ) . هدف امام على بن موسى الرضا عليه السّلام همواره اثبات حقانيت ولايت و امامت خاندانش بود آن چنان كه در طول مسير سفرش از مدينه به مرو شاهدش بوديم . حادثهء نيشابور و حديث سلسلة الذهب و همچنين دست نوشته و بيانيهء افشاگرانهء امام در پشت عهدنامهء ولايتعهدى از جمله صريحترين مواضعى است كه امام عليه السّلام اتّخاذ كرد . اهداف امام نه تنها شاهرگ حياتى مأمون را مىزد ، بلكه ريشه‌هاى بنيادين حيات سياسى حكومتى بنى عباس را يك جا قطع مىكرد . پرواضح است كه مخالفت عباسيان متعصّب بى جا نبود ، آنها يا از سر تعصّبى كه داشتند و يا بر اساس تحليلهاى حساب شده به اين واقعيت پى برده بودند كه ولايتعهدى امام على بن موسى الرضا عليه السّلام يك خطر كاملا جدّى است و حتى بعضى از آنها تا پاى جان براى اثبات اين واقعيت با مأمون جدال كردند « 69 » و بىجهت نبود كه خاندان عباسى براى حفظ بقاى خود با ابراهيم بن مهدى دست بيعت دادند « 70 » و گروهى نيز در دار الخلافهء مأمون با ابراز اعتراض و مخالفت كوشيدند مأمون را از اين خطر آگاه كنند . « 71 » مأمون در موقعيتى قرار داشت كه اين تهديد را على رغم كياستش احساس نمىكرد ، چرا كه او دم پنهان شمشيرى را كه به دست گرفته بود نمىديد و بيشترين توجه او در آن زمان به دم آشكار آن معطوف شده بود و با همهء قوا قصد داشت بر پيكرهء عبّاسيان بغداد كه همواره او را حقير مىشمردند زخم بزند و عقده‌هاى روحى و روانى خود را التيام بخشد و از سويى خود را از آسيب علويان

--> ( 69 ) - عيسى بن يزيد جلودى ، على بن ابى عمران و ابو يونس از اين دسته بودند . ( 70 ) - بازماندگان محمّد امين و در رأس آنها زبيده ، خاندان رشيد و عبّاسيان بغداد از اين دسته بودند . ( 71 ) - عباسيانى كه در مرو با ايجاد سؤال و اظهار مخالفتهاى غير مستقيم مىكوشيدند مأمون را متوجه خطاى خود كنند از اين دسته بودند ، براى نمونه رجوع كنيد به ماجراى دعاى باران و نماز عيد فطر .